Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 113727 przypisów.
Non mi dir', bell' idol mio — recitativo accompagnato, akt drugi Don Juana. [przypis edytorski]
Non mihi, non mihi, sed nomini Tuo da gloriam! (łac.) — Nie mnie, nie mnie, ale imieniu Twemu daj chwałę! [przypis edytorski]
Non, mon cher (fr.) — nie, mój drogi. [przypis edytorski]
Non, monsieur, Emanuel Rauh (fr.) — Nie, proszę pana, Emanuel Rauh. [przypis edytorski]
Non, monsieur. Je n'ai pas le canif de mon oncle (fr.) — Nie, proszę pana. Nie mam scyzoryka mojego wujka. [przypis edytorski]
Non nobis, Domine, non nobis (łac.) — Nie nam, Panie, nie nam. [przypis edytorski]
Non nobis — krótki hymn łac. popularny w średniowieczu, wykonywany m.in. przez templariuszy podczas wypraw krzyżowych, a także przed ogłoszeniem wyroku w sądach; cały jego tekst jest tożsamy z pierwszym wersetem Psalmu 115: „Non nobis, non nobis, Domine / Sed nomini tuo da gloriam” (nie nam, nie nam, Panie, ale swemu imieniu oddaj chwałę). [przypis edytorski]
non, non, cher monsieur, ce n'est pas la vie pour moi (fr.) — nie, nie, drogi panie, to nie jest życie dla mnie. [przypis edytorski]
non, non, cher monsieur (fr.) — nie, nie, drogi panie. [przypis edytorski]
Non, non! (…) Medicin!… Médico! (fr., port.) — Nie, nie… Lekarstwa! Lekarza! [przypis edytorski]
Nonnotte, Claude-Adrien (1711–1793) — francuski ksiądz jezuita, kaznodzieja i polemista; szczególnie znany ze swoich pism polemicznych przeciwko ideom Woltera. [przypis edytorski]
non omnis moriar (łac.) — nie wszystek umrę (Horacy, Pieśni III, 30). [przypis edytorski]
non omnis moriar (łac.) — nie wszystek umrę (Horacy, Pieśni III, 30). [przypis edytorski]
Non omnis moriar (łac.) — Nie wszystek umrę, (tj. nie umrę całkowicie), fragment pieśni III, 30 Horacego. [przypis edytorski]
nonparel — drobna czcionka o stopniu pisma równym sześciu punktom typograficznym. [przypis edytorski]
Non, pas beaucoup (fr.) — nie, niezbyt dużo. [przypis edytorski]
non plus ultra (łac.) — nic ponad to, ani kroku dalej; szczyt doskonałości; tu: największy osiągalny stopień. [przypis edytorski]
non plus ultra (łac.) — nic ponadto; nieprzekraczalna granica; tu: szczyt doskonałości. [przypis edytorski]
non plus ultra — łac. nic ponadto; tu: doprowadzone do samego końca. [przypis edytorski]
non prohibeo (łac.) — nie zabraniam. [przypis edytorski]
Non relinquam vos orpharos, veniam ad vos (łac.) — fragment Ewangelii wg św. Jana: „nie zostawiam was sierotami, przyjdę do was” J 14, 18. [przypis edytorski]
Non, si figuri! (wł.) — Ależ skąd! [przypis edytorski]
non sine multis laudibus (łac.) — nie bez licznych pochwał. [przypis edytorski]
non sufficit (łac.) — nie wystarczy. [przypis edytorski]
non sum dignus (łac.) — nie jestem godzien. [przypis edytorski]
non sunt (łac.) — dosł. nie są; chodzi o nieobecność osób (oraz pełnomocników osób), których zeznania są nieodzowne dla wyjaśnienia sprawy. [przypis edytorski]
non tibi, sed Pietro (łac.) — nie do ciebie, ale do Piotra. [przypis edytorski]
non troppo (wł.) — nie zanadto (określenie uszczegóławiające tempo muzyczne). [przypis edytorski]
nonumque prematur in annum (łac.) — pozostaw (to, co napisałeś) na dziewięć lat; cyt. z Ars Poetica Horacego. [przypis edytorski]
non vitae sed scholae discimus (łac.) — uczymy się dla szkoły, a nie dla życia; iron. odwrócenie maksymy łacińskiej: uczymy się dla życia, a nie dla szkoły. [przypis edytorski]
non zelus, sed charitas (łac.) — nie zazdrość, lecz miłosierdzie. [przypis edytorski]
no offence (ang.) — bez obrazy. [przypis edytorski]
nopirszy (gw.) — najpierwszej. [przypis edytorski]
nopirwy (gw.) — najpierw. [przypis edytorski]
nopóźniej (gw.) — najpóźniej. [przypis edytorski]
Nora a. Dom lalki — dramat Henrika Ibsena z 1879 r., opowiada o rozpadzie małżeństwa Nory. [przypis edytorski]
Nora a. Dom lalki — dramat Henrika Ibsena z 1879 r. [przypis edytorski]
Nora a. Dom lalki — dramat Henrika Ibsena z 1879 r. [przypis edytorski]
Norblin, Stefan (1892–1952) — właśc. Juliusz Stefan Norblin de la Gourdaine (prawnuk Jean-Pierre'a Norblina, fr. malarza scen rodzajowych doby stanisławowskiej); malarz, twórca plakatów utrzymanych w stylu secesyjnym i art déco, a także ilustracji i karykatur, projektów architektonicznych i wnętrzarskich oraz mody; bardzo popularny w Warszawie w okresie międzywojennym, mąż aktorki Leny Żelichowskiej; po wybuchu II wojny światowej opuścił Polskę, przebywał w Persji i Indiach, ostatecznie osiedlił się w San Francisco w Stanach Zjednoczonych, gdzie zmarł. [przypis edytorski]
Norcja — miasto w środkowych Włoszech, w Górach Sabińskich. [przypis edytorski]
Nordau, Maks, właśc. Max Südfeld (1849–1923) — pisarz i lekarz niemiecki pochodzenia żydowskiego; jeden z przywódców syjonizmu; autor znanej książki Die konventionellen Lügen der Kulturmetischheit (Konwencjonalne kłamstwa cywilizowanej ludzkości), 1883. [przypis edytorski]
Nordau, Max Simon (1849–1923) — węgierski pisarz żydowskiego pochodzenia, filozof i lekarz, jeden z głównych ideologów współczesnego syjonizmu. [przypis edytorski]
Nord — departament we Francji w regionie Hauts-de-France. [przypis edytorski]
Norddeutscher Lloyd — dawne niemieckie oceaniczne przedsiębiorstwo żeglugowe z siedzibą w Bremie, zał. w 1857, zlikwidowane w 1970. [przypis edytorski]
Nord Express — dawny pociąg pasażerski kursujący na trasie kolejowej z Paryża przez Berlin i Warszawę do Moskwy. [przypis edytorski]
nordhauseński kwas — kwas siarkowy dymiący, zwany także oleum, roztwór tlenku siarki (SO3) w bezwodnym kwasie siarkowym, uzyskiwany zwykle w trakcie produkcji kwasu siarkowego; dawniej największa produkcja oleum pochodziła z zakładów w Nordhausen, w Turyngii, w środkowych Niemczech. [przypis edytorski]
nordic-walking — dziś używa się zapisu bez dywizu. [przypis edytorski]
Nordmarka — zalesiony obszar w płn. części Oslo. [przypis edytorski]
norfolski — pochodzący z hrabstwa Norfolk w Anglii Wschodniej, położonym nad Morzem Północnym, ze stolicą w Norwich. [przypis edytorski]
Norham — wieś w Anglii, w hrabstwie Northumberland. [przypis edytorski]
Norma — dwuaktowa opera tragiczna Vincenza Belliniego (1801–1835). [przypis edytorski]
Normale Besetzung: 30 Sitzplätze, 15 Stehplätze (niem.) — Normalna zajętość: 30 miejsc siedzących, 15 stojących. [przypis edytorski]
Normandia — kraina historyczna i geograficzna w płn. Francji, nad kanałem La Manche; obecnie także francuski region administracyjny. [przypis edytorski]
Normandia — kraina historyczna i region w płn. Francji. [przypis edytorski]
Normandia — kraina we Francji, położona nad kanałem La Manche. [przypis edytorski]
normandzki język — język romański używany w Normandii, krainie hist. w płn. części Francji; niekiedy uważany za dialekt języka francuskiego. [przypis edytorski]
Normanowie — „ludzie północy”, mieszkańcy Skandynawii, ludy północnogermańskie, które od VIII do XII w. najeżdżały, a czasem też podbijały bliższych i dalszych sąsiadów. W XII w. Normanowie kontrolowali Anglię (dokąd przybyli ze swego księstwa w zach. Francji), płd. Włochy i Sycylię oraz 2 tys. km wybrzeża płn. Afryki na wschód od Tunisu, a nawet Antiochię na wschodnim krańcu Morza Śródziemnego. Z czasem zatracili wiarę w Odyna, Thora i innych swoich bogów i wtopili się w społeczeństwo Francji, Anglii czy Włoch, brali też udział w krucjatach. [przypis edytorski]
normatyw — norma, wskaźnik norm. [przypis edytorski]
Norny (mit.) — w mitologii nordyckiej trzy boginie przeznaczenia, przędące nić ludzkiego życia, odpowiednik greckich Mojr. [przypis edytorski]
Northumberland — historyczne hrabstwo w płn.-wsch. Anglii, położone przy granicy ze Szkocją, nad M. Północnym. [przypis edytorski]
Northumberland — hrabstwo w płn.-wsch. Anglii. [przypis edytorski]
Norweżczyk — Norweg. [przypis edytorski]
Norwid, Cyprian Kamil (1821–1883) — poeta, dramatopisarz, prozaik, tworzył także grafiki i obrazy. Twórczość Norwida, początkowo niedoceniana, na nowo została odkryta przez Miriama Przesmyckiego i udostępniana drukiem od roku 1901. Uznawany za jednego z czterech największych twórców doby romantyzmu. Dzieła: cykl liryków Vade-mecum, Promethidion. Rzecz w dwóch dialogach z epilogiem, Ad leones!, Pierścień Wielkiej Damy, czyli Ex-machina Durejko. [przypis edytorski]
Norwid, Cyprian Kamil (1821–1883) — polski poeta, prozaik, dramatopisarz, eseista, grafik, rzeźbiarz, malarz i filozof. [przypis edytorski]
Norwid, Cyprin Kamil (1821–1883) — polski poeta, prozaik, dramatopisarz, eseista, grafik, rzeźbiarz, malarz i filozof. [przypis edytorski]
Norymberga — niemieckie miasto powiatowe, położone w kraju związkowym Bawaria. W latach 1923–1929 odbywały się tutaj słynne wiece propagandowe NSDAP. [przypis edytorski]
Norymberga (niem. Nürnberg) — miasto w Niemczech, w Bawarii. [przypis edytorski]
Norymbergiem — dziś: Norymbergą (niem. Nürnberg), miastem w Niemczech, w Bawarii. [przypis edytorski]
norymberskie mechanizmy — od średniowiecza Norymberga jest jednym z głównych ośrodków produkcji zabawek i handlu nimi, zwłaszcza lalkami i domkami dla lalek. [przypis edytorski]
norymberszczyzna (daw.) — towary norymberskie, tj. drobna galanteria, zabawki i inne drobne przedmioty domowego użytku, wytwarzane dawniej w Norymberdze. [przypis edytorski]
nośta, najmijta (gw.) — daw. formy 2 os. liczby podwójnej tr.rozkaz., używane w gwarach jako formy lm: noście, najmijcie. [przypis edytorski]
nosacizna — bakteryjna choroba bydła. [przypis edytorski]
nosacizna — przewlekła, zaraźliwa choroba bakteryjna koni i in. zwierząt nieparzystokopytnych. [przypis edytorski]
nosacizna — zaraźliwa choroba końska. [przypis edytorski]
nosa darła — zadzierała nosa, była zarozumiała. [przypis edytorski]
Nos Carolus Dei Gratia Princeps — list przetłumaczony w Dodatku VIII. [przypis edytorski]
Nos Carolus… — przekład listu znajduje się w Dodatku I na końcu tekstu; tekst łaciński pozostawiamy w pisowni oryginalnej, różnej od łaciny klasycznej, o czym świadczy choćby „j” pojawiające się w miejscu „i”. [przypis edytorski]
nos chcom (gw.) — nas chcą. [przypis edytorski]
Noscitur a sociis (łac.) — znany dzięki towarzyszom (poprzez przyjaciół). [przypis edytorski]
Nos dulcia linquimus arva… — Wergiliusz, Eklogi, I, 3. [przypis edytorski]
nos dwudziury (daw.) — nos o dwu dziurkach. [przypis edytorski]
nos ennemis natureles (fr.) — nasi naturalni wrogowie. [przypis edytorski]
NOS HIERONYMUS CARAFFA… — list przetłumaczony w Dodatku III. [przypis edytorski]
nosić co (starop.) — uważać, mieć za co; tę rzecz tako nosił: tak tę rzecz rozumiał. [przypis edytorski]
nosić mają do dziurawej beczki wodę takim samym dziurawym sitem — Danaidy, córki króla Danaosa, za zamordowanie w noc poślubną swoich mężów zostały skazane na wieczne wykonywanie daremnej pracy w Hadesie: napełnianie beczki bez dna wodą, noszoną w sitach. [przypis edytorski]
nosić nazwisko matki — tu: nazywać siebie matką, być matką. [przypis edytorski]
nosić się (gw.) — tu: włóczyć się. [przypis edytorski]
nosiciel brzemion — tu: nosiwoda (w oryginale wł.: acquaruolo). [przypis edytorski]
nosiemy (starop. forma) — dziś 2.os. lm: nosimy. [przypis edytorski]
nosik — nosek. [przypis edytorski]
nosił kapelusz z szerokim rondem — kapelusz z szerokim rondem był wówczas oznaką przynależności do ruchu robotniczego, w przeciwieństwie do cylindra, nakrycia głowy mieszczaństwa. [przypis edytorski]
nosim — forma skrócona od przym. lm, dziś tylko: nosimy. [przypis edytorski]
nosi na czole potrójną koronę — tiarę papieską, nakrycie głowy papieży Kościoła katolickiego, mające kształt spiczastej czapki, do której w XIV w. dodano osadzone trzy korony, symbol najwyższej duchownej i świeckiej władzy papieża jako władcy Państwa Kościelnego. [przypis edytorski]
no, sir (ang.) — nie, proszę pana. [przypis edytorski]
No, sir. Can't write, sir (ang.) — Nie, panie. Nie umiem pisać, panie. [przypis edytorski]
nositelny (daw.) — przenośny. [przypis edytorski]
nos je syścioro (gw.) — nas jest sześcioro. [przypis edytorski]
Noskowski — tu w tekście umieszczono ilustrację z podpisem: Witold Noskowski (rys. K. Sichulski). [przypis edytorski]
Noskowski, Witold (1873–1939) — krytyk literacki, dziennikarz. Tekściarz i kompozytor kabaretu Zielony Balonik. [przypis edytorski]
Noskowski, Zygmunt (1846–1909) — kompozytor, dyrygent, nauczyciel muzyki i śpiewu, skrzypek. [przypis edytorski]